ABD Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA), sessiz süpersonik uçağı X-59’un Alabama eyaletindeki Birmingham’dan Florida’daki Daytona Beach’e uçtuğunu duyurdu. NASA, X’teki resmi hesabından yaptığı paylaşımda uçağın amacının ses hızından daha hızlı uçmak olduğunu belirtti. Bunu ses patlaması yerine yalnızca hafif bir gümbürtüyle yapmayı hedeflediklerini söyledi.

NASA’ya göre bu, daha hızlı hava yolculuğunda yeni bir çağın kapısını aralayabilir.

NASA paylaşımında, X-59’u MAX POWER etkinliğinde sergilemek için hazırlık yaptıklarını ve yakında yeni bilgiler paylaşacaklarını da duyurdu.

Kaliforniya’dan Florida’ya ilk kıtalar arası yolculuk

X-59, 28 Ekim’de Kaliforniya’daki Edwards Hava Kuvvetleri Üssü’nden havalandı. Bu tarih, uçağın ilk uçuşunun tam birinci yıl dönümüne denk geldi. ABD’yi ilk kez boydan boya geçen uçak, yolda Teksas’taki El Paso ve Fort Worth’te, ardından Alabama’daki Birmingham’da mola verdi. Uçağa yolculuk boyunca NASA’nın bir F-15 güvenlik refakat uçağı eşlik etti.

Yolculuğun son durağı, Florida’daki Kennedy Uzay Merkezi olacak.

MAX POWER fuarında sergilenecek

NASA’nın yeni havacılık ve uzay fuarı MAX POWER, 6-8 Kasım tarihlerinde Kennedy Uzay Merkezi ve çevresinde düzenleniyor. Etkinlik, ABD’nin bağımsızlığının 250. yılı kutlamaları kapsamında yapılıyor ve hafta sonu ziyaretçilere açık olacak. NASA, X-59’u fuarda sergileyeceğini açıkladı. Uçağın gösteri uçuşu mu yapacağı yoksa yerde mi sergileneceği ise henüz netlik kazanmadı.

Ses patlaması yerine “araba kapısı” sesi

Süpersonik uçaklar ses hızını aştığında yerde gök gürültüsüne benzeyen güçlü bir ses patlaması oluşur. X-59 ise bunu önlemek için özel olarak tasarlandı. Uçağın uzun, sivri burnu ve gövde yapısı, şok dalgalarının birleşip patlamaya dönüşmesini engelliyor.

Flying high!

Today, our X-59 quiet supersonic X-59 aircraft traveled from Birmingham, Alabama, to Daytona Beach, Florida. The aircraft aims to fly faster than sound with just a gentle thump rather than a sonic boom — helping usher in a new era of faster air travel.

We're… pic.twitter.com/OV4lxCW1tk

— NASA (@NASA) November 5, 2026

NASA, uçağın test koşullarında yerde yaklaşık 6 metre uzaktan kapanan bir araba kapısına benzer bir ses çıkarmasını bekliyor.

Uçağın bir diğer dikkat çekici özelliği de ön camının olmaması. Uzun burun pilotun ileriyi görmesini engellediği için pilot, ön görüşü kamera ve ekran sistemiyle sağlıyor.

Bir yılda Mach 1,4’e ulaştı

Lockheed Martin’in Skunk Works biriminin NASA için geliştirdiği X-59, ilk uçuşunu 28 Ekim 2025’te yaptı ve 67 dakika havada kaldı. Uçak, 5 Haziran 2026’daki ilk süpersonik uçuşunda 43 bin 400 feet irtifada Mach 1,1 hıza ulaştı. Yaklaşık bir hafta sonra da hedeflenen çalışma koşulu olan 55 bin feet irtifada Mach 1,4 hıza çıktı. Uçağın ulaşabileceği en yüksek hız ise Mach 1,53, yani saatte yaklaşık 1.625 kilometre.

Hedef: Karada süpersonik yasağını kaldırmak

X-59, NASA’nın Quesst misyonunun merkezinde yer alıyor. ABD’de sivil uçakların kara üzerinde ses hızını aşması, ses patlamaları nedeniyle 1973’ten bu yana yasak.

Concorde’un da yalnızca okyanus üzerinde süpersonik uçabilmesinin nedeni bu kısıtlamalardı.

NASA’nın planına göre önce uçağın çıkardığı sesin ölçüldüğü akustik doğrulama testleri yapılacak. Ardından X-59, ABD’de seçilecek yerleşim yerleri üzerinde uçacak ve bölge sakinlerine duydukları sesle ilgili anket uygulanacak.

Elde edilen veriler, ABD Federal Havacılık İdaresi (FAA) başta olmak üzere düzenleyici kurumlarla paylaşılacak. Bu veriler, karada süpersonik uçuşa izin verecek yeni ses standartlarının belirlenmesinde kullanılabilir.

Testler başarılı olursa, örneğin New York ile Los Angeles arasındaki uçuş süresi gelecekte belirgin şekilde kısalabilir.